7. ÜNİTE: ELEKTRİK DEVRELERİ

7. Sınıf Fen Bilimleri Dersi Ünitelerin Konu Özetleri
Cevapla
Kullanıcı avatarı
admin
Mesaj Panosu Yöneticisi
Mesajlar: 385
Kayıt: 15 May 2019, 11:08
Konum: Kocaeli
İletişim:

7. ÜNİTE: ELEKTRİK DEVRELERİ

Mesaj gönderen admin »

AMPULLERİN BAĞLANMA ŞEKİLLERİ

Neler Öğreneceğiz?
• Seri ve paralel bağlı ampullerden oluşan bir devre şeması çizmeyi,
• Ampullerin seri ve paralel bağlandığı durumlardaki parlaklıklarını,
• Elektrik akımını,
• Elektrik enerjisinin devrelere akım yoluyla aktarıldığını,
• Bir devre elemanının uçları arasındaki gerilim ile üzerinden geçen akım arasındaki ilişkiyi,
• Özgün bir aydınlatma aracı tasarlamayı öğreneceğiz.

Anahtar Kavramlar
• Seri bağlama
• Paralel bağlama
• Elektrik akımı
• Gerilim

Ampuller seri ve paralel olmak üzere iki şekilde bağlanır. Bu bağlanma türlerinin, şematik gösterimleri ve özellikleri aşağıdaki gibidir:

Seri Bağlama
Ampullerin uç uca bağlanması ile oluşur. Seri bağlı devrelerde, ampullerin hepsinin üzerinden eşit miktarda elektrik akımı geçtiği için ampuller özdeş ise tüm ampuller aynı parlaklıkta yanar. Seri ampullerden biri devreden çıkarıldığında ya da patladığında diğer ampuller de söner. Bir devrede ampullere seri bağlı ampul eklendikçe ampullerin parlaklığı azalır.
Resim

Paralel Bağlama
Ampullerin birer uçlarının bir noktada, diğer uçlarının başka bir noktada birleştirilerek devreye bağlanması ile oluşur. Paralel bağlı devrede, kollardaki özdeş ampullerin hepsine elektrik akımı eşit paylaşılır ve tüm ampuller aynı parlaklıkta yanar. Paralel bağlı ampullerden biri devreden çıkarıldığında ya da patladığında, elektrik akımı diğer kollardan akmaya devam edebildiği için diğer ampuller yanmaya devam eder.
Resim

Birkaç tane ampulü ayrı ayrı seri ve paralel bağladığımızda, seri bağladığımız ampullerin parlaklığı, paralel bağlamaya göre daha az olur.

Devredeki bir ampule seri bağlı ampuller eklendiğinde, ampullerin parlaklığı azalırken paralel bağlı ampuller eklendiğinde ampullerin parlaklığı değişmez.

Elektrik Akımı
Günlük hayatımızın bir parçası olarak elektrik akımını aydınlanma, ısınma gibi ihtiyaçlarımızı karşılamak amacıyla sürekli kullanırız. Elektrik akımından faydalanabilmek için elektrik enerjisini üretebilecek bir güç kaynağına ve elektrik akımının tam olarak dolanabileceği kapalı bir devreye ihtiyacımız vardır. Elektrik akımından faydalanabilmek için hangi durumlara dikkat etmemiz gerektiğini incelemek amacıyla aşağıdaki etkinliği yapalım.

Bir devrede, devre elemanlarının eksiksiz bir şekilde çalışabilmesi için devrenin kapalı bir devre olması gerekir. Devredeki kopukluk ya da anahtarın açık olması gibi durumlarda kapalı devre bozulduğu için devre elemanları çalışmaz. Devredeki anahtar kapalı iken devre çalışır ve ampul ışık verir. Aynı zamanda devrede elektrik akımının oluşması için pil gibi enerji kaynaklarına ihtiyaç vardır.

Bir elektrik devresinde akımın oluşmasına sebep olan devre elemanı pildir. Pil sahip olduğu enerji ile iletken teldeki elektrik yüklerine (elektronlar) bir enerji kazandırır. Elektronlar, kazandıkları bu enerji ile titreşim hareketlerini arttırır. Titreşen elektronlar, diğer elektronların da titreşim hareketlerini arttırarak enerji aktarımını gerçekleştirir. Elektronların, titreşim hareketi ile oluşturduğu ve birbiri üzerinden aktarabildiği bu enerjiye elektrik akımı denir. Elektronlar, elektrik akımını aktarırken pilin bir ucundan diğer ucuna akmaz, pilden aldıkları enerji ile titreşerek enerjilerini aktarır.

Ohm Yasası
Elektrik devresinde, gerilim ile akım şiddeti arasında bir ilişki vardır. Bir devrede, seri bağlı pil sayısı arttıkça devredeki devre elemanlarının gerilimi artar. Bu durumda, devre elemanlarının üzerinden daha çok akım geçer.

Bir elektrik devresinde oluşan gerilimin, devre elemanları üzerinden geçen akım şiddetine oranı, her durumda sabittir ve bu oran, devre elemanının elektriksel direnci olarak adlandırılır. Devredeki gerilim ile akım şiddeti arasındaki ilişkiyi bularak gerilim/akım şiddeti oranının sabit kaldığını bulan bilim insanı George Simon Ohm’dur (Corç Simon Om). Bu sebeple bu ilişki, Ohm Yasası olarak adlandırılmıştır. Gerilim/akım şiddeti oranında birim volt/amper kullanılırsa direnç birimi ohm olur. Ohm Ω sembolü ile de gösterilebilir.

Bir devredeki gerilim ile akım şiddeti arasında doğru orantı vardır.

Elektriksel direnç, bir devredeki ampullerin seri ve paralel bağlandığı durumlardaki parlaklık farklılığının sebeplerinden biridir. Aşağıdaki durumları inceleyerek bunu daha iyi anlamaya çalışalım.
Resim


A. Aşağıdaki cümlelerde verilen bilgiler doğru ise “ D ”, yanlış ise “ Y ” harfini parantez içerisine yazınız.
(....) 1. Ampullerin uç uca eklenmesi ile oluşan bağlanma şekli seri bağlamadır.
(....) 2. Paralel bağlı özdeş ampuller aynı parlaklıkta yanar.
(....) 3. Bir devrede gerilim / akım şiddeti oranı sabittir.
(....) 4. Pil sayısı arttıkça devrenin gerilimi azalır.
(....) 5. Seri bağlı özdeş ampullerin sayısı arttıkça parlaklıkları artar.
(....) 6. Paralel bağlı devrelerde, ampullerden biri patlarsa, diğer ampuller söner.
(....) 7. Seri bağlı devrelerde, ampullerden geçen akımlar aynıdır.
(....) 8. Seri bağlı ampullerde, ampullerden biri duydan çıkarılırsa diğer ampuller yanmaya devam eder.

B. Terimlerin başındaki harfleri, ilgili cümlelerin başlarına yazınız.
a. Seri ----- (...) 1. Ampullerin farklı kollarda olduğu bağlanma şeklidir.
b. Anahtar -(...) 2. Negatif yüklere enerji veren devre elemanıdır.
c. Gerilim - (...) 3. Elektrik akımının oluşmasını sağlar.
d. Paralel - (...) 4. Devreyi açarak ampule akım gitmesini engelleyen devre elemanıdır.
e. Pil ------ (...) 5. Ampullerin birbiri ardınca bağlandığı bağlanma şeklidir.
f. Akım

C. Aşağıdaki cümlelerde verilen noktalı yerleri, kutucuklardaki sözcüklerden uygun olanı ile tamamlayınız (Kelimeler uygun ekler alabilir.).

paralel bağlama, direnç, gerilim, ters, akım, doğru, artar, azalır, elektrik akımı, seri bağlama

1. Bir elektrik devresinde gerilim / akım oranı devrenin ............................... verir.
2. Bir devrede gerilim ile akım ............................... orantılıdır.
3. Bir devrede pil sayısı arttıkça devreden geçen akım ................................
4. Elektronların titreşim hareketi sonucunda oluşan ve birbiri üzerinden aktarabildiği enerjiye ............................... denir.
5. Ampulleri, birer uçları bir noktada, diğer uçları başka bir noktada birleştirilerek devreye bağlamaya ............................... denir.

KONU KAZANIM KAVRAMA TESTLERİ İNDİR. https://www.kavramaca.com/forum/viewtop ... =146&t=123


Cevapla

“7. Sınıf Fen Bilimleri Konu Özetleri” sayfasına dön